ପରିବେଶ ବିଶେଷଜ୍ଞ, ସରକାରୀ ଅଧିକାରୀ ଏବଂ ପର୍ଯ୍ଯ଼ଟନ ବୃତ୍ତିଧାରୀମାନେ ଜାମ୍ମୁ କାଶ୍ମୀରର ପ୍ରାକୃତିକ ସମ୍ବଳର ଅବକ୍ଷଯ଼କୁ ରୋକିବା ପାଇଁ ତୁରନ୍ତ ପଦକ୍ଷେପ ନେବାକୁ ଅନୁରୋଧ କରିଛନ୍ତି। 'କାଶ୍ମୀରର ପର୍ଯ୍ଯ଼ଟନ ମଡେଲ ଉପରେ ପୁନର୍ବିଚାରଃ 2030 ସୁଦ୍ଧା ପରିବେଶ ଅନୁକୂଳ ପର୍ଯ୍ଯ଼ଟନ ପାଇଁ ଏକ ପରିକଳ୍ପନା'ଏବଂ'ପରିବେଶ ଏବଂ ଆଗକୁ ବଢ଼ିବାର ମାର୍ଗ'ଭଳି ଦୁଇଟି'ନିଗେନ ହ୍ରଦ ସଂରକ୍ଷଣ ସଙ୍ଗଠନ'କାର୍ଯ୍ଯ଼କ୍ରମରେ ଏହି ଚିନ୍ତା ପ୍ରକଟ ହୋଇଥିଲା।

ଅଂଶଗ୍ରହଣକାରୀମାନେ ବେଆଇନ ଖନନ, ବୃଦ୍ଧି ପାଉଥିବା ପ୍ରଦୂଷଣ ଏବଂ ଅପର୍ଯ୍ଯ଼ାପ୍ତ ନିଯ଼ନ୍ତ୍ରଣ କାରଣରୁ ଏହି ଅଞ୍ଚଳର ଜଳବିଜ୍ଞାନ ବ୍ଯ଼ବସ୍ଥାର କ୍ଷତି ନେଇ ଆଶଙ୍କା ପ୍ରକାଶ କରିଥିଲେ। ସେମାନେ ଚେତାବନୀ ଦେଇଛନ୍ତି ଯେ ଉଭଯ଼ ପ୍ରଦୂଷଣ ଏବଂ ଉଷ୍ମ ତାପମାତ୍ରା ଦ୍ୱାରା ହିମବାହଗୁଡ଼ିକ ବିପଦରେ ଅଛନ୍ତି। ପର୍ଯ୍ଯ଼ଟକମାନେ କାଶ୍ମୀରକୁ ଏହାର ମୂଳ ପ୍ରାକୃତିକ ଦୃଶ୍ଯ଼ ପାଇଁ ଆସନ୍ତି, ପ୍ରଦୂଷିତ ଦୃଶ୍ଯ଼ କିମ୍ବା କଂକ୍ରିଟ ବିସ୍ତାର ପାଇଁ ନୁହେଁ। ଜଣେ ବରିଷ୍ଠ ସରକାରୀ ଅଧିକାରୀ କହିଛନ୍ତି ଯେ ନରବଲରୁ ଗୁଲମାର୍ଗ ପର୍ଯ୍ଯ଼ନ୍ତ ରାସ୍ତାର ଉଭଯ଼ ପାର୍ଶ୍ୱରେ'କଂକ୍ରିଟ ରାକ୍ଷସ'ଦେଖି ଜଣେ କେନ୍ଦ୍ର ମନ୍ତ୍ରୀ ଆଶ୍ଚର୍ଯ୍ଯ଼ ହୋଇଯାଇଥିଲେ।

ଶ୍ରୀନଗରର ଆଙ୍କର୍ ହ୍ରଦ ଏକ ଶତାବ୍ଦୀ ପୂର୍ବରୁ 19.54 sq.km ରୁ ଆଜି ମାତ୍ର 6 sq.km କୁ ସଙ୍କୁଚିତ ହୋଇଛି। ଏହି କାର୍ଯ୍ଯ଼କ୍ରମରେ ହ୍ରଦର ସଂରକ୍ଷଣ ଏବଂ ଏହାର ପୁନରୁଦ୍ଧାର ତଦାରଖ ପାଇଁ ଏକ ଆନଚାର ବିକାଶ କର୍ତ୍ତୃପକ୍ଷଙ୍କ ପ୍ରସ୍ତାବ ଦାବି କରି ଏକ ସଂକଳ୍ପ ଗୃହୀତ ହୋଇଥିଲା। ଏନ୍. ଏଲ୍. ସି. ଓ. ର ଅଧ୍ଯ଼କ୍ଷ ମଞ୍ଜୁର ଅହମ୍ମଦ ୱାଙ୍ଗନୁ ଏକ ଆଂଚର ବିକାଶ ପ୍ରାଧିକରଣ ଗଠନ ପାଇଁ ସଂକଳ୍ପ ଆଗତ କରିଥିଲେ।

ଅଂଶଗ୍ରହଣକାରୀମାନେ ପୌରପାଳିକାର କଠିନ ବର୍ଜ୍ଯ଼ବସ୍ତୁ ପରିମାଣ ହ୍ରାସ କରିବା ପାଇଁ ଓଦା ବର୍ଜ୍ଯ଼ବସ୍ତୁ ଘରେ କମ୍ପୋଷ୍ଟ କରିବା, ସୌର ଶକ୍ତିର ବ୍ଯ଼ବହାର ବୃଦ୍ଧି କରିବା ଏବଂ କାର୍ବନ ଫୁଟପ୍ରିଣ୍ଟ ହ୍ରାସ କରିବା ପାଇଁ ଅନ୍ଯ଼ାନ୍ଯ଼ ପରିବେଶ ଅନୁକୂଳ ପଦକ୍ଷେପ ଭଳି ବ୍ଯ଼ବହାରିକ ପଦକ୍ଷେପ ପାଇଁ ମଧ୍ଯ଼ ସୁପାରିଶ କରିଥିଲେ।

ଭାରତୀଯ଼ ପର୍ଯ୍ଯ଼ଟକମାନଙ୍କ ପାଇଁ ଏହାର ଅର୍ଥ କ "ଣଃ କାଶ୍ମୀର ପରିଦର୍ଶନ କରୁଥିବା ପର୍ଯ୍ଯ଼ଟକମାନେ ହ୍ରଦ ସଂରକ୍ଷଣ ଏବଂ ପରିବେଶ ଅନୁକୂଳ ପର୍ଯ୍ଯ଼ଟନ ପଦକ୍ଷେପ ସମେତ ପରିବେଶ ସମ୍ବନ୍ଧୀଯ଼ ପ୍ରଯ଼ାସକୁ କାର୍ଯ୍ଯ଼ରେ ଦେଖିପାରିବେ, ଯେହେତୁ ସ୍ଥାନୀଯ଼ ଅଂଶୀଦାରମାନେ ସ୍ଥାଯ଼ୀ ଅଭ୍ଯ଼ାସ ପାଇଁ ଚାପ ଦେଉଛନ୍ତି। ପର୍ଯ୍ଯ଼ଟକମାନେ ପରିବେଶ ସଚେତନ ଆବାସ ଚଯ଼ନ କରି ଏବଂ ବର୍ଜ୍ଯ଼ବସ୍ତୁ ନିଷ୍କାସନ ଏବଂ ସମ୍ବଳ ବ୍ଯ଼ବହାର ପାଇଁ ସ୍ଥାନୀଯ଼ ନିର୍ଦ୍ଦେଶାବଳୀକୁ ସମ୍ମାନ ଦେଇ ଏହି ପ୍ରଯ଼ାସକୁ ସମର୍ଥନ କରିବା ଉଚିତ୍।